OMA’dan Bali’de Döngüsel Tasarım: Good Times General Store
Bali’nin Desa Potato Head bölgesinde açılan Good Times General Store, alışverişin ötesinde bir deneyim sunuyor. OMA işbirliğiyle tasarlanan bu kalıcı perakende alanı, ziyaretçileri sadece ne satın aldıklarını değil, ürünlerin nasıl üretildiğini de düşünmeye davet ediyor. Tasarım, mimari ve zanaatı bir araya getirerek tüketim odaklı bir mekân yerine keşif ve katılımı ön plana çıkarıyor.
Geleneksel Dokunuşlar, Çağdaş Yorumlar
OMA ve Potato Head’in on yılı aşkın işbirliği, bu projede “Good Times, Do Good” felsefesini mekâna taşıyor. OMA yönetici ortağı ve mimar David Gianotten, tasarımın ürün sergilemenin ötesinde deneyim, katılım ve etkileşime odaklandığını belirtiyor. Mimari, Bali’nin yerel yapı tekniklerini modern bir yorumla sunuyor: yerel tropikal otlardan yapılmış alang-alang saz çatı, dokunsal bir dış katman oluştururken; yerel kilden yapılmış kerpiç duvarlar iç mekâna sağlam bir zemin kazandırıyor. Bambu ise terrazzo zeminlerde agrega olarak ve sergileme elemanlarında karşımıza çıkıyor.

“Geleneksel Bali mimarisini ve zanaatını, sadece formları veya süsleme unsurlarını kopyalamak yerine çağdaş bir şekilde yeniden yorumlamak istedik.” — Ade Herkarisma, Potato Head Mimarlık ve Geliştirme Grup Başkanı
Malzemenin Kendi Diline Kulak Vermek
Geri dönüştürülmüş ve yerel malzemeler, renk, doku ve formdaki doğal çeşitliliğiyle mekâna karakter katıyor. Tasarımcılar bu düzensizlikleri gizlemek yerine kucaklayarak malzemenin montaj ve detaylandırmaya yön vermesine izin vermişler. Bu yaklaşım, sürdürülebilirliği sadece bir trend olarak değil, tasarımın temel bir prensibi olarak benimsiyor.

Beş Bölmede Keşif Yolculuğu
Mağaza, birbirine bağlı beş bölmeden oluşuyor ve ziyaretçileri bitmiş ürünlerden üretim süreçlerine doğru yönlendiriyor:
- Birinci bölme: Endonezyalı zanaatkârların hediyelik eşyaları ve yaşam objeleri.
- İkinci bölme: Bali’den ilham alan giyim koleksiyonu Potato Head Collection.
- Üçüncü bölme: Britanyalı tasarımcı Max Lamb ile işbirliğiyle atık malzemeleri mobilya ve ev eşyasına dönüştüren Wasted by Potato Head.
- Dördüncü bölme: Gıda ve bitki atıklarını pigmentlere dönüştüren, boyama, baskı ve desen çalışmalarına adanmış doğal boya stüdyosu.
- Beşinci bölme: Bali ve Java’daki atık toplayıcılardan toplanan parçalanmış HDPE plastik duvarı ve deney alanı.

Son iki bölme, ziyaretçileri pasif izleyiciler olmaktan çıkarıp aktif katılımcılara dönüştürüyor. Atık plastik parçaları, duvarın bir parçası haline gelerek malzemenin geçmiş yaşamını görünür kılıyor.
Tasarımcılar İçin İlham Veren Bir Yaklaşım
Good Times General Store, perakende tasarımında yeni bir soluk getiriyor. Mekân, ürünleri sergilemenin ötesinde, zanaatı ve döngüselliği deneyimleten bir laboratuvar gibi çalışıyor. Malzemenin hikâyesini ön plana çıkaran bu yaklaşım, tasarımcılara ilham verecek nitelikte. Özellikle yerel malzemelerin ve geleneksel tekniklerin çağdaş bir yorumla ele alınması, sürdürülebilir tasarımın nasıl estetik ve işlevsel olabileceğini gösteriyor.

Bu projeyi incelediğimde hem heyecanlandım hem de biraz eleştirel yaklaşmak istedim. Öncelikle, OMA gibi büyük bir ofisin Bali’nin yerel zanaatına ve malzemelerine bu kadar duyarlı yaklaşması takdire şayan. Özellikle atık plastiği duvarın bir parçası haline getirme fikri, malzemenin hikâyesini görünür kılıyor. Ancak, bu tür projelerin gerçekten döngüsel olup olmadığını sorgulamak gerekiyor. Bali’de yerel malzemelerle inşa etmek elbette önemli, ama küresel bir markanın burada bir mağaza açması, beraberinde lojistik ve tüketim baskısını da getiriyor. Türkiye’de benzer bir yaklaşımı Anadolu’nun yerel malzemeleriyle (örneğin kerpiç, ahşap, dokuma) birleştirerek görmek isterdim. Sektörümüz için öngörüm: Önümüzdeki yıllarda ‘döngüsel tasarım’ sadece bir trend değil, zorunluluk haline gelecek. Tasarımcılar, malzemenin hikâyesini anlatmaya daha fazla odaklanacak.
Kaynak: Design Milk | Yayın Tarihi: 22 Kasım 2026











